Podczas projektu badano, jak obrazy tworzone przy użyciu generatywnej sztucznej inteligencji (GenSI) wpływają na komunikację naukową w archeologii.

Wizualizacje generowane przez algorytmy coraz częściej towarzyszą tekstom popularnonaukowym, lecz ich status bywa niejasny: mogą być odbierane jako ilustracja artystyczna, rekonstrukcja albo niemal dokumentacja naukowa. W archeologii, która często rekonstruuje przeszłość na podstawie fragmentarycznych śladów, rodzi to pytania o rzetelność, zaufanie i odpowiedzialność za obraz dawnego świata.

Celem prowadzenia projektu było rozpoznanie, jak wizualizacje GenSI są tworzone, oceniane i interpretowane przez redakcję portalu Archeowieści oraz jego czytelników. Badanie obejmowało wywiady jakościowe z osobami przygotowującymi treści, analizę komunikacji prowadzonej przez portal oraz ankietę internetową z elementem eksperymentu cyfrowego. Uczestnicy oceniali wybrane materiały wizualne, a następnie otrzymali wyjaśnienie zastosowanych zabiegów badawczych.

Badanie pozwoliło wskazać, kiedy obrazy generowane przez SI wspierają popularyzację nauki, a kiedy mogą prowadzić do uproszczeń, stereotypów lub błędnych interpretacji. Efektem projektu są praktyczne rekomendacje dotyczące odpowiedzialnego wykorzystania wizualizacji GenSI w popularyzacji archeologii i dziedzictwa kulturowego.

Wyniki pomogą lepiej projektować komunikację naukową w humanistyce cyfrowej i zwiększać społeczne oddziaływanie badań prowadzonych na Uniwersytecie Warsz